عصر کرد - ورزش 3 /تیم ملی در سه بازی مرحله گروهی سه بار توپ را وارد دروازه حریفان کرد، اما هر سه به دلیل آفساید رد شدند، سه صحنهای که اگر با پیشنهاد جدید آرسن ونگر داوری میشد، میتوانست سرنوشت کاملاً متفاوتی برای ایران بسازد.
ایران مرحله گروهی را با سه تساوی به پایان رساند، اما کنار سه گل رسمی برابر نیوزیلند و مصر، سه گل مردود هم داشت، گل علی نعمتی مقابل نیوزیلند روی ارسال رامین رضاییان، گل مهدی طارمی برابر بلژیک روی پاس تماشایی احسان حاجصفی و گل شجاع خلیلزاده مقابل مصر در وقتهای تلفشده. گل نعمتی فاصله واضحتری با خط آفساید داشت، اما دو گل طارمی و شجاع از همان صحنههایی بودند که VAR با خطکشی میلیمتری، فوتبال را از شادی به حسرت میبرد.
همه از چگونگی قانون فعلی آفساید مطلعیم. اما سرمربی سابق آرسنال قرار است قوانین قبلی و قدیمی را در هم بشکند. پیشنهاد آرسن ونگر درست برای همین صحنههاست. در طرحی که با نام «قانون ونگر» یا «daylight offside» شناخته میشود، مهاجم فقط وقتی آفساید است که تمام بدن قابل بازی او از دومین مدافع آخر جلوتر باشد و میان مهاجم و مدافع فاصله کاملاً مشخص دیده شود. فیفا این طرح را از بهار امسال در لیگ کانادا به صورت آزمایشی وارد اجرا کرده و هدف آن، کاهش آفسایدهای میلیمتری و حمایت بیشتر از فوتبال هجومی است.
اولین حسرت ایران برابر نیوزیلند رقم خورد. ارسال رامین رضاییان از سمت راست با ضربه علی نعمتی وارد دروازه شد و برای لحظاتی ایران تصور کرد بازی را پیش از پایان نیمه اول برگردانده است، اما کمکداور پرچم زد و گل به دلیل آفساید پذیرفته نشد. این صحنه نسبت به دو مورد بعدی، آفساید واضحتری داشت و حتی با قانون ونگر هم شانسی برای پذیرفته شدن آن وجود نداشت. با این حال، همان گل مردود هم نشانه شروع یک روند عجیب برای ایران بود.
آفساید دوم تلختر بود. ایران برابر بلژیک در مسابقهای بسته و پرتنش، روی یک ضربه ایستگاهی طراحیشده به گل رسید. احسان حاجصفی با پاسی دقیق و دیدنی، مهدی طارمی را در موقعیت گل قرار داد و مهاجم ایران توپ را وارد دروازه کرد، اما VAR وارد شد و گل را به دلیل آفساید مردود اعلام کرد. این مسابقه در نهایت بدون گل تمام شد، در حالی که همان یک گل میتوانست ایران را به پیروزی مقابل بلژیک برساند و معادلات گروه را کاملاً تغییر بدهد.
گل سوم، سنگینترین ضربه را به ایران زد. برابر مصر، در دقیقههای پایانی و در حالی که نتیجه یک بر یک بود، توپ پس از چند رفت و برگشت در محوطه جریمه به شجاع خلیلزاده رسید و او دروازه مصطفی شوبیر را باز کرد. شادی بازیکنان ایران طولانی شد، اما بررسی VAR نشان داد شجاع در لحظه ارسال توپ، اندکی جلوتر از خط آفساید بوده است. گل برتری ایران در وقتهای تلفشده با VAR و به دلیل آفساید مردود شد و تیم ملی به جای صعود قطعی، منتظر جدول تیمهای سوم ماند.
در صحنه شجاع، تلخی ماجرا به فاصله بسیار کم برمیگشت. بر اساس بازنمایی تلویزیونی، اختلاف در حد نوک کفش مدافع ایران بود، چیزی حدود چند سانتیمتر که در قانون فعلی برای گرفتن آفساید کافی است. در این صحنه، چون دروازهبان مصر از خط دروازه فاصله گرفته بود، خط آفساید با دومین بازیکن عقبتر مصر سنجیده شد و شجاع به شکل میلیمتری جلوتر قرار گرفت. با خوانش قانون ونگر، چنین صحنهای تا وقتی بخشی از بدن مهاجم در راستای مدافع باشد، آفساید محسوب نمیشود و گل ایران میتوانست پذیرفته شود.
اگر گل شجاع پذیرفته میشد، ایران مصر را ۲ بر یک شکست میداد، پنج امتیازی میشد و صعودش به مرحله یکشانزدهم نهایی قطعی بود. در آن حالت، ایران دیگر به نتایج گروههای دیگر و جدول تیمهای سوم نگاه نمیکرد و با یک برد تاریخی، مستقیم از گروه بالا میرفت.
حالا اگر گل طارمی برابر بلژیک را هم در همین معادله بگذاریم، تصویر حتی تلختر میشود. با فرض حفظ سایر شرایط مسابقات پس از آن گلها، ایران به جای سه امتیاز، میتوانست با برد برابر بلژیک و مصر به هفت امتیاز برسد و با اقتدار از گروه صعود کند. این همان فاصلهای است که سه تصمیم آفساید میان ایرانِ منتظر و ایرانِ صعودکرده ساخت.
مرحله گروهی برای ایران با حسرتهای میلیمتری تمام شد. تیم قلعهنویی در هیچ مسابقهای شکست نخورد، اما سه بار با پرچم آفساید و VAR از رسیدن به یک شادی کامل بازماند. اگر قانون ونگر در این جام جهانی اجرا شده بود، دو صحنه طارمی و شجاع میتوانستند به جای حسرت، تبدیل به نقطه عطف تاریخی فوتبال ایران شوند. فوتبال گاهی به یک ضربه، یک پاس یا یک سانتیمتر گره میخورد، و برای ایران این بار، آن چند سانتیمتر شاید به اندازه یک صعود تاریخی ارزش داشت.